Yeni Dünya haritası geliyor! 5 asırlık ayıba düzeltme!

Birleşmiş Milletler Genel Kurulu, ülkelerin yüz ölçümlerini daha doğru yansıtan Equal Earth haritasının kullanımını teşvik eden kararı kabul etti. Karar, Afrika ülkelerinin girişimiyle gündeme geldi.

Afrika Birliği üyesi 54 ülke tarafından Birleşmiş Milletler'e (BM) sunulan tasarıda Afrika'yı dünya haritasında küçük gösteren ve 1569 yılından bu yana küresel standart olarak kabul edilen geleneksel Mercator projeksiyonunun terk edilmesi isteniyor. Birleşmiş Milletler kararları bağlayıcı olmasa da tasarının kabul edilmesi halinde eğitim müfredatlarından dijital harita teknolojilerine kadar pek çok alanda köklü bir değişim yaşanması bekleniyor.



Togo Dışişleri Bakanı Robert Dussey, bu girişimin siyasi bir tartışma olmadığını, bilimsel kanıtların ortaya koyduğu gerçeğin kabul edilmesi gerektiğini vurguluyor. Flaman haritacı Gerardus Mercator tarafından 16. yüzyılda denizcilerin yön bulmasını kolaylaştırmak amacıyla çizilen harita, küre şeklindeki Dünya'yı düzleme aktarırken ciddi oran bozulmalarına yol açıyor. Bu çizim tekniği nedeniyle kutuplara yakın bölgeler olduğundan çok daha büyük görünürken, ekvatora yakın coğrafyalar oldukça küçük kalıyor.



BEŞ ASIRLIK ÇARPIKLIK

Örneğin mevcut haritada Grönland ile Afrika neredeyse aynı büyüklükte görünse de gerçekte Afrika kıtası Grönland'ın tam 14 katı büyüklüğe sahip bulunuyor. Afrika'nın toplam yüzölçümü; Amerika Birleşik Devletleri, Çin, Hindistan, Japonya, Meksika ve Avrupa'nın büyük bölümünü aynı anda içine alabilecek genişlikte yer kaplıyor.



SÖMÜRGECİLİK MİRASINA KARŞI YENİ TASARIM

Tarihçiler ve coğrafyacılar, geleneksel haritanın Kuzey Yarımküre ülkelerini görsel olarak devleştirirken Küresel Güney'i küçülttüğünü ve bunun da uluslararası ilişkilerde bilinçaltı bir üstünlük algısı oluşturduğunu savunuyor. Afrika Birliği destekli kampanya ise bu algıyı kırmak adına 2018 yılında uluslararası bir kartografi ekibi tarafından geliştirilen ve alanları gerçeğe uygun oranlarla yansıtan "Equal Earth" (Eşit Dünya) modelinin küresel standart haline gelmesini hedefliyor.